`

TOK – Theory of knowledge là gì trong chương trình IB

2022-07-05 06:29 am
Tin tức về Westminster Academy

TOK là một học phần bắt buộc nằm trong chương trình IB quốc tế. Môn học xoay quanh việc áp dụng các kiến thức chuyên môn vào thực tiễn. Hãy cùng tìm hiểu sâu hơn về TOK – Theory of knowledge là gì và vai trò của nó nhé.

Cấu trúc của chương trình IB

Mục đích của chương trình IB là tập trung phát triển toàn diện những kiến thức và kỹ năng của học sinh. Bên cạnh đó chương trình còn khuyến khích học sinh học và thực hành nhiều ngôn ngữ cũng như tìm hiểu nhiều văn hóa khác nhau. Chương trình IB sẽ được dành cho 3 cấp học khác nhau bao gồm:

  • Với bậc Tiểu học tuổi mẫu giáo đến 10 tuổi là IB Primary Years Programme (IB PYP).

  • Với bậc THCS, độ tuổi từ 11 đến 15 tuổi là IB Middle Years Programme (IB MYP.

  • Với bậc THPT, độ tuổi từ 16 đến 18 tuổi là IB Diploma Programme (IBDP).

Cấu trúc của chương trình IB

Theory of knowledge là gì?

Theory of knowledge hay TOK là môn học bắt buộc của chương trình IB. Dịch ra tiếng Việt sẽ được hiểu là môn học Lý thuyết về kiến thức. Nội dung của TOK là xoay quanh câu hỏi trung tâm “Làm sao chúng ta biết những gì chúng ta biết?”. TOK giúp học sinh phân tích bản chất, phạm vi và những hạn chế của kiến thức và quá trình tiếp thu kiến thức qua các môn học khác nhau cũng như đặt ra nghi vấn tính xác thực và mức độ tin cậy của kiến thức.

TOK thường được coi là môn Nhận thức học (epistemology), một nhánh của môn Triết học (philosophy) nên trong quá trình sẽ sử dụng khá nhiều các khái niệm Triết học. Trong IBDP, bên cạnh 6 nhóm môn học, học sinh được yêu cầu hoàn thành IB Core (thành phần cốt lõi) bao gồm EE, TOK, và CAS.

Sau khi hoàn thành EE và TOK, người học sẽ có điểm thưởng tối đa là 3 điểm. Riêng phần CAS sẽ không được tính điểm, tuy nhiên học sinh buộc phải  hoàn thành mới được xét tốt nghiệp IB.

Theory of knowledge là gì?

TOK được cấu trúc như thế nào?

Với môn TOK, mỗi học sinh sẽ phải học một chủ đề chính (core theme): Knowledge and the knower (Kiến thức và những người tiếp thu kiến thức) và 2 trong số 5 chủ đề tự chọn bao gồm Knowledge and technology (Kiến thức và công nghệ), Knowledge and language (Kiến thức và ngôn ngữ), Knowledge and politics (Kiến thức và chính trị), Knowledge and religion (Kiến thức và tôn giáo) và Knowledge and indigenous societies (Kiến thức và các xã hội bản địa).

Ngoài ra, người học còn phải học 5 lĩnh vực kiến thức: Lịch sử, Khoa học xã hội, Khoa học tự nhiên, Nghệ thuật và Toán học

Học sinh sẽ tập trung trả lời các câu hỏi về kiến thức (knowledge questions) với khung kiến thức (knowledge framework) bao gồm 4 yếu tố: Phạm vi (scope), Các góc nhìn (Perspectives), Các phương pháp & công cụ (Methods & Tools) và Đạo đức (ethics)

Bên cạnh đó, các câu hỏi về kiến thức (knowledge questions) cũng được thường xuyên lồng ghép vào các môn học khác nhau trong chương trình IBDP để giúp học sinh phát triển khả năng tư duy phản biện và phân tích quá trình tiếp thu kiến thức của chính bản thân mình

TOK xoay quanh những câu hỏi sâu sắc có mục đích và những cách hiểu khác nhau, những kiến thức khác nhau. Bài học TOK sẽ gần nhau là toàn bộ những câu hỏi. Câu hỏi trọng tâm nhất là chúng ta biết như thế nào bên cạnh đó còn có những câu hỏi khác như:

  • Điều gì được coi là bằng chứng cho sự vật, sự kiện nào đó?

  • Cách để chúng ta đánh giá đâu là mô hình tốt nhất cho Y?

  • Trong thực tại lý thuyết Z có nghĩa là gì?

Người học sẽ có thể phát triển nhận thức sâu sắc hơn về hệ tư tưởng của mình bằng cách thảo luận những câu hỏi trên đây. Bên cạnh đó thông qua những câu hỏi này bạn sẽ có thể phát triển nhận thức đa dạng và phong phú về các quan điểm văn hóa.

TOK được cấu trúc như thế nào?

Phần đánh giá TOK

Phần đánh giá TOK sẽ bao gồm bài thuyết trình và bài luận dài 1.600 từ. Bài thuyết trình sẽ thường dùng để đánh giá khả năng áp dụng tư duy vào các tình huống thực tế của học sinh. Đối với bài luận sẽ thường dùng để trình bày các khái niệm, lý thuyết.

Đánh giá qua bài thuyết trình

Với bài thi đánh giá kiến thức lý thuyết sẽ được chia thành 3 giai đoạn:

  • Giai đoạn 1: Học sinh phải chọn 1 trong 35 đề bài “IA prompts” cho trước của IBO và chọn 3 đồ vật hoặc hình ảnh liên quan đến đề bài đã chọn. Một số ví dụ của IBO về những đồ vật học sinh có thể chọn bao gồm: một dòng Tweet của Tổng thống Mỹ, một bài báo từ trang Buzzfeed,hay một quả bóng rổ trong tiết thể dục. Học sinh phải tự hoàn thành bài đánh giá theo hình thức đánh giá cá nhân (không làm theo nhóm như với bài thuyết trình ở chương trình cũ) và không học sinh cùng trường nào sử dụng các đồ vật/hình ảnh giống nhau.

  • Giai đoạn 2: Học sinh cũng phải viết một bài thuyết trình (950 chữ), bao gồm đề bài đã chọn, hình ảnh 3 đồ vật và một đoạn bình luận ngắn cho mỗi đồ vật, giải thích lí do chọn đồ vật đó và tính liên quan của nó đến hoàn cảnh thực tế.

  • Giai đoạn 3: Học sinh sẽ trình bày về triển lãm của mình với thầy cô, bạn bè cùng lớp. Đây là hình thức đánh giá hoàn toàn mới trong môn TOK. Mục đích của triển lãm là đánh giá khả năng áp dụng các khái niệm TOK vào đời sống thực tế. Triển lãm sẽ được chấm điểm nội bộ bởi các giáo viên trong trường nhưng sẽ được điều chỉnh bởi các giám khảo bên ngoài.

Đánh giá qua bài luận

Một bài luận 1600 chữ dựa theo 6 câu hỏi về kiến thức (knowledge questions) cho trước (67% số điểm, thang điểm /10).